Kanban vs Scrum, Scrumban và phần nâng cao
So sánh Kanban và Scrum
| Tiêu chí | Kanban | Scrum |
| Bản chất | Phương pháp quản lý dòng chảy liên tục | Framework phát triển theo chu kỳ |
| Nhịp làm việc | Dòng chảy liên tục | Khung thời gian cố định (Sprint 1-4 tuần) |
| Cam kết phạm vi | Theo khả năng tiếp nhận (Capacity-based) | Cam kết theo Sprint Goal |
| Đổi ưu tiên | Bất kỳ lúc nào (ở cột Ready/Backlog) | Hạn chế đổi mục tiêu trong Sprint |
| Vai trò bắt buộc | Không quy định | Product Owner, Scrum Master, Developers |
| Chỉ số đo | Lead Time, Cycle Time, Throughput | Velocity, Sprint Burndown |
Scrumban
Là mô hình lai: lấy phần có cấu trúc của Scrum (Sprint Planning, Retrospective) trộn với sự linh hoạt và cách quản lý WIP của Kanban (Kanban Board, WIP Limit, đo Cycle Time).
Phần nâng cao
Little’s Law (Định luật Little)
Mượn từ lý thuyết hàng đợi:
WIP = Throughput × Lead Time, suy ra Lead Time = WIP / Throughput
Nghĩa là trong một hệ thống ổn định, nếu Throughput giữ nguyên thì muốn rút ngắn thời gian hoàn thành (Lead Time), cách duy nhất là giảm số việc dở dang (WIP).
Service Level Expectation (SLE)
Là dự báo xác suất dựa trên dữ liệu Cycle Time trong quá khứ. Ví dụ: “85% hạng mục hoàn thành trong 5 ngày làm việc hoặc ít hơn.” Có cái này thì cam kết với khách dựa trên số liệu thống kê, không phải ước lượng theo cảm tính.
Flow Efficiency (hiệu suất dòng chảy)
Đo tỷ lệ thời gian việc thật sự được làm (Active Time) so với tổng thời gian nó nằm trong hệ thống (Lead Time):
Flow Efficiency = Active Time / Lead Time × 100%
Ở nhiều tổ chức phần mềm chưa tối ưu, con số này chỉ khoảng 10% đến 20%. Nghĩa là 80% đến 90% thời gian, việc đang nằm chờ (Idle Time/Queue Time) chứ không ai đụng vào.
Kanban Maturity Model (KMM)
Chia mức độ trưởng thành của tổ chức khi áp dụng Kanban thành 6 cấp:
- Level 0 (Oblivious): chưa nhận ra dòng chảy công việc
- Level 1 (Emerging): bắt đầu trực quan hóa ở mức cá nhân hoặc nhóm nhỏ
- Level 2 (Defined): quy trình và chính sách làm việc được định nghĩa rõ
- Level 3 (Managed): quản lý theo hướng dịch vụ, đo lường được hiệu suất dòng chảy
- Level 4 (Quantitatively Managed): dùng mô hình thống kê để dự báo và kiểm soát chất lượng
- Level 5 (Optimizing): cải tiến liên tục ở quy mô toàn tập đoàn
Tổng kết mấy ý đáng nhớ
- Kanban không chỉ là cái bảng task, mà là cả một hệ tư duy để tối ưu dòng chảy giá trị.
- Bản chất của giới hạn WIP là ngừng bắt đầu việc mới để tập trung làm xong việc cũ (“Stop Starting, Start Finishing”).
- Chọn Kanban, Scrum hay Scrumban tùy vào mức biến động của công việc, tính chất sản phẩm và độ trưởng thành của team.
- Mục tiêu cuối của quản lý dự án không phải làm cho ai cũng bận 100%, mà là tối ưu tốc độ và chất lượng đưa giá trị đến tay người dùng cuối.
Bài viết khác
SDLC&STLC
1. Tổng quan nền tảng về quy trình phát triển và kiểm thử phần mềm Trong bất kỳ một dự án công nghệ thông tin nào, dù là ứng dụng di động nhỏ hay hệ thống phần mềm doanh nghiệp khổng lồ, việc để sản phẩm đi đến thành công không thể dựa vào sự […]
Kanban từ đâu ra và nó thực chất là gì
Kanban từ đâu ra và nó thực chất là gì Chuyện bắt đầu ở Nhật Sau Thế chiến 2 (1945), kinh tế Nhật tan hoang: thiếu vốn, thiếu tài nguyên, hạ tầng bị phá nát. Ngành ô tô Nhật lúc đó gặp bài toán sống còn: thị trường cần nhiều mẫu mã nhưng mỗi mẫu […]
Backlog Refinement, ước lượng, công cụ thực tế
Backlog Refinement, ước lượng, công cụ thực tế Backlog Refinement Là hoạt động làm rõ Product Backlog: chia nhỏ, làm rõ, ước lượng, sắp xếp lại các item khi cần. Ví dụ ban đầu backlog có một mục “Product Search” quá to. Sau khi refine thì tách thành: Search UI, Search API, Search by name, […]
Scrum cơ bản, vai trò và các sự kiện
Scrum cơ bản, vai trò và các sự kiện Scrum sinh ra để làm gì? Hiểu Agile xong thì sẽ nảy ra câu hỏi: Agile bảo phản hồi nhanh, thích nghi, cải tiến liên tục, nhưng làm thật thì tổ chức công việc kiểu gì? Scrum ra đời để trả lời câu đó. Theo Scrum […]
12 nguyên tắc, feedback loop và mấy khái niệm liên quan
12 nguyên tắc, feedback loop và mấy khái niệm liên quan 12 nguyên tắc Agile Nếu 4 giá trị là tư tưởng thì 12 nguyên tắc là cách biến tư tưởng đó thành hướng đi thực tế. Giao hàng sớm và liên tục (Early and continuous delivery) Đưa phần mềm có giá trị đến tay […]
Agile là gì, và 4 giá trị cốt lõi
Agile là gì, và 4 giá trị cốt lõi Agile thực sự là gì? Agile nghĩa là linh hoạt, thích nghi. Nó là một bộ giá trị và nguyên tắc để định hướng cách làm phần mềm, chứ không phải một framework cố định, cũng không phải quy trình bắt mọi team phải làm y […]
Khoá học lập trình game con rắn cho trẻ em 
